UTTS ZORUNLULUĞU İLE AKARYAKIT GİDERLERİNİN MUHASEBELEŞTİRİLMESİ
- Sedat Yıldız
- 4 Tem 2025
- 2 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 30 Tem 2025
İÇİNDEKİLER
Giriş
Araç Türüne Göre Gider Yazımı
Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi (UTTS)
Örnek Senaryo ve Muhasebe Kaydı
UTTS’siz Gider Kaydının Riskleri
Sonuç
1. GİRİŞ
2025 yılı itibarıyla şirket araçlarına ait akaryakıt harcamalarının gider olarak yazılabilmesi için yalnızca Vergi Usul Kanunu'na değil, Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi (UTTS) uygulamasına da uygunluk zorunlu hale gelmiştir. Bu belge, yeni düzenlemeleri temel alarak, doğru muhasebeleştirme sürecini açıklamaktadır.
2. ARAÇ TÜRÜNE GÖRE GİDER YAZIMI
Araç Türü | Gider Olarak Yazılabilirlik | KDV İndirimi | UTTS Zorunluluğu |
Ticari Araçlar | %100 | %100 | Evet |
Binek Araçlar | %70 (KKEG %30) | %70 | Evet |
Şahsi Araçlar | Hayır (istisnai) | Hayır | Hayır |
Not: Binek araçlar 87.03 GTİP kodlu olup, KDV ve gider sınırlaması bulunmaktadır.
3. ULUSAL TAŞIT TANIMA SİSTEMİ (UTTS)
UTTS, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından devreye alınan bir sistemdir. Şirket araçlarına ait akaryakıt alımlarının, Taşıt Tanıma Birimi (TTB) sayesinde dijital olarak belgelenmesini sağlar.
Zorunluluk Tarihi: 1 Temmuz 2025
Kapsam: İşletmelere ait tüm taşıtlar (satın alınmış/kiralanmış)
Yükümlülük: UTTS'ye kayıtlı olmayan araçlar için akaryakıt faturaları, hiç düzenlenmemiş sayılır.
4. ÖRNEK SENARYO VE MUHASEBE KAYDI
Senaryo: Şirkete ait binek otomobile UTTS cihazı takılmış ve 10.000 TL + 2.000 TL KDV tutarında akaryakıt alımı yapılmıştır.
Hesaplama:
Gider Yazılabilir Tutar: 10.000 TL × %70 = 7.000 TL
KKEG: 3.000 TL
İndirilecek KDV: 2.000 TL × %70 = 1.400 TL
KKEG’ye Eklenen KDV: 600 TL
Muhasebe Kaydı:
740 Akaryakıt Giderleri 7.000 TL
689 Kanunen Kabul Edilmeyen Giderler 3.000 TL
191 İndirilecek KDV 1.400 TL
360 Ödenecek Vergi ve Fonlar 600 TL
320 Satıcılar 12.000 TL
Açıklama: UTTS’ye kayıtlı binek araca ait akaryakıt alımı muhasebeleştirildi.
5. UTTS’SİZ GİDER KAYDININ RİSKLERİ
Gider yazılamaz.
Belge, Vergi Usul Kanunu’nun 227. maddesi gereği “hiç düzenlenmemiş” sayılır.
Vergi ziyaı ve özel usulsüzlük cezaları uygulanabilir.
KDV indirimi yapılamaz.
UTTS DÜZENLEMESİNE AYKIRILIK DURUMUNDA UYGULANACAK ÖZEL USULSÜZLÜK CEZALARI (353/2 - 2025)
Tespit Sayısı | Ceza Tutarı (TL) |
1. Tespit | 14.000 |
2. Tespit | 28.000 |
3. Tespit | 43.000 |
4. Tespit | 57.000 |
5. Tespit | 70.000 |
6. Tespit ve sonrası | 140.000 |
6. SONUÇ
UTTS, sadece kayıt sistemi değil; aynı zamanda vergi güvenliği ve şeffaflık için bir zorunluluktur. Doğru muhasebeleştirme ve yasal uyum için tüm şirket araçlarının UTTS sistemine kaydedilmesi şarttır. Aksi durumda gider yazılamayacağı gibi ciddi vergi riskleri de oluşur.
Yorumlar